Posts

Showing posts from February, 2016

जबाबदारीची जाणिव

बाळ जन्माला येतं. आई-बाबांना जणू काही खेळणं मिळतं. मुलांना वाढविताना आईवडील नेहमी काही गोष्टी करतात. त्या अशा, मुलांना खाऊ-पिऊ घालणे, छान छान कपडे घालणे, आजारी पडू नये म्हणून जपणे तसेच त्याला रडू न देणे, काहीच काम  करू न देणे, न रागावणे, तोंडातून शब्द येण्यापूर्वी वस्तू समोर तयार ठेवणे, शाळेत बाई किंवा सर ह्यांना मुलाला शाळेत होणाऱ्या त्रासाबद्दल वारंवार सांगणे. बरेचदा, लहान मुलांची त्यांच्या मित्रांशी भांडणं होतात. आई-वडिलांची 'माझ्या मुलांना त्रास होऊ नये', हि भावना एवढी प्रबळ असते कि ते स्वत: भांडणात उतरतात. ह्या जगात आपली बाजू ठामपणे मांडण्यासाठी स्वत: उभे राहणे मुलांना जमतच नाही.  परिस्थितीला सामोरे जाणे जमत नाही, त्यांचं रक्षण करण्यासाठी आई-वडील तत्पर असतात. आई-वडिलांशिवाय लढण्याची वेळ आली कि मुलं घाबरतात. थोडंसं मनाविरुद्ध झालं कि डिप्रेशन मध्ये जाणारे अनेक जण आज दिसतात कारण परिस्थितीला सामोरे जाण्याचे धैर्य नसते.  त्यांची लढाई त्यांचे आई-वडिलच  लढतात.  त्याच्यासमोर येणाऱ्या अडचणी दूर करतात.   हे करण्यामागे एकच  उद्देश असतो, आपलं आप...

घोकंपट्टी

 घोकंपट्टी  गेल्या काही दिवसांत मी आठवी ते दहावीच्या बऱ्याच मुलांना भेटले. काही जण ९०% किंवा त्यापेक्षा जास्त मार्क्स मिळविणारी होती. सहज म्हणून अभ्यासाची चर्चा करताना लक्षात आलं, कि, मुलं पाठ्यपुस्तकं  फारशी वाचतच नाहीत. प्रश्नोत्तरे शाळेतून दिली जातात. गाईड्स असतात, ट्युशन मध्ये उत्तरे पाठ करून घेतली जातात. अगदी निबंध सुद्धा रेडीमेड असतात.  तेच पाठ करायचं आणि परीक्षेला जायचं. परीक्षा द्यायची आणि मार्क्स मिळवायचे.  मार्कांची हि धडपड  शाळा सुरु झाल्यापासून (बालवाडीपासून) सुरु होते. मार्क्स मिळतात पण शिक्षण बाजूलाच पडतं.  मार्क्स मिळविण्यासाठी घोकंपट्टीचा मार्ग स्विकारला जातो.  प्रश्नोत्तरांच्या स्वरूपाने मार्क्स वाढत असतील पण धड्यातली मजाच जाते. अभ्यास कंटाळवाणा होऊ लागतो. 'घोकंपट्टी' हा मार्ग खरंतर फार पूर्वीपासून शाळांमध्ये वापरला जातो.  पाढे, कविता, सुत्रे  ह्या गोष्टींसाठी पाठांतराचा मार्ग पूर्वीपासून वापरला जातो. पण निबंध, प्रश्नांची उत्तरे ह्या गोष्टीही जेंव्हा पाठ केल्या जातात, तेंव्हा विचार करण्याची शक्ती ख...